تبلیغات
معماری - کانسپت چیست ؟

معماری

یکشنبه 8 خرداد 1390

کانسپت چیست ؟

نویسنده: سعید اقبالی   

از آنجا که کل مطلب نوشته شده  پاسخ به یک پرسش است ” کسی میداند کانسپت چیست” به همین خاطر، متن به صورت پرسش و پاسخ تنظیم شده که البته پاسخها از دید نویسنده است. طبیعتا به این پرسشها میتوان پاسخهایی دیگر هم داد ولی طرح رک و راست این مطالب به خاطر عبور از بحث انتقادی و رسیدن به بحثهای راه حلی است.

۱-     کانسپت چیست؟

۲-     طرح معماری چگونه شکل می گیرد؟

۳-     از کجا شروع کنم (همیشه برای شروع طراحی با مشکل مواجه هستم)

۴-     پیچیدگی و تضاد نهفته در مبحث طراحی معماری از کجا ناشی میشود؟

۵-     آیا من به عنوان یک دانشجوی معماری باید سبک خود را داشته باشم؟

۶-     ذوق و قریحه و استعداد در طراحی مفهومی ندارم چه کار کنم ؟

۷-     اگر خیلی از کانسپت ها یک جرقه هستند ،چگونه میزان آن را تقویت کنم ؟

۸-     بود و نبود کانسپت چه تاثیری بر بحث خلاقیت در معماری دارد؟

۹-      چگونه تشخیص بدم که کانسپت درستی دارم یا مسیر اشتباهی را طی میکنم؟

و در برنامه آینده (ببخشید ، مطلب آینده) :

۱۰-  یک معمار حرفه ای که مدافع بحث کانسپت است مثل میرمیران ، چگونه طراحی میکرد ؟ از کجا شروع می کرد؟ چگونه طرح را به اتمام می رساند ؟

قبل از ورود به پاسخها ، از دوستان میخوام که در ذهن خود پاسخی به پرسشها بدند ، بعد وارد مطالب بشند و طبیعتا بازخورد این مطالب برای بنده مهم هست بنابراین با هر بخش که موافق نیستید و نظر دیگری دارید، حتما آنرا بیان کنید و اگر در این زمینه مطلبی دارید آنرا برای ما ارسال کنید تا همینجا انتشار بدیم و بتونیم مقایسه ای داشته باشیم. ضمنا در تنظیم این مطالب از ترجمه مقاله کانسپت استفاده شده و نیز نیم نگاهی داشتم به ماهنامه شماره ۵۴ و ۵۵ معماری و شهرسازی که در آن معماران بزرگ ما گفته اند که چطور طراحی میکنند.

۱- کانسپت چیست؟

کانسپت چکیده مفهوم و اندیشه نهفته در طرح معماری است این مفهوم می تواند:

قیاسی باشد (analogies) ، که به معنی الگو گیری از ویژگیهایی که برای طرح مفیدند ، مثل الگو گیری از روابط معماری گذشته برای یک طرح یا مقیاس قرار دادن کار هنرمندان در استودیو برای طراحی یک ساختمان آزمایشگاه ( لویی کان – ساختمان تحقیقات پزشکی دانشگاه پنسیلوانیا)

استعاری و تشبیهی باشد ( metaphors and similes) مثلا استفاده از یک عنصر معماری برای به یاد آوردن یک مساله خاص ، (استعاره در ادبیات را ببینید) و یا به صورتی که عنصری را بتوانیم به موضوعی تشبیه کنیم مثل قاب سازی به دعوت. ( استعاره در معماری را از اینجا بخوانید چیزی دستگیرتون شد به من هم بگید)

جوهری باشد ( essences) توجه به جوهره درونی فضای معماری مثلا طراحی یک فضا با حس روحانی و تفکر برانگیز ( در مقاله مرجع از فضاهای لابی هتل اثر جان پورتمن مثال زده شده)

برنامه ای باشد (programmatic  ) که در آن توجه به حل مسئله عملکردی و برنامه طرح در درجه اول قرار دارد. مثل خیلی از کارهای معماری مدرن.

ایده آل گرایانه باشد ، که ایده آلهای معمار در آن اولویت می یابد. مثلا توجه به معماری سبز و بهینه سازی مصرف انرژی. یا ایده آل گرایی میس واندر روهه در اغلب طرح هایش که برنامه طرح را تحت الشعاع قرار میداد.

و من اضافه می کنم کانسپت یا مفهوم نهفته در یک طرح ورای همه این تعاریف وقتی برای شما روشن میشود که بگویید : “ایده من در این طرح این است که …” یعنی تفکری که از آن به بعد طرح و برنامه معماری شکل داده میشود. منتها لازم است به نکته ظریفی اشاره شود ، اینکه داشتن کانسپت به معنی درستی آن کانسپت نیست ، در این راه ، بی راهه ها زیادند مثلا ایده کرم خاکی یک بی راهه است.

۲- طرح معماری چگونه شکل می گیرد؟

هیچ راه حل جامع و مانعی برای طراحی معماری وجود ندارد ، یعنی قرصی نیست که شما بخورید و از فردا زاها حدید یا نورمن فاستر یا کالاتراوا یا ریچارد میر یا مهدی مطلق … منتها شکل گیری طرح معماری به صورت سیستماتیک در چند مرحله صورت می گیرد از این مراحل می تواند یک بخش ضعیف تر و یک بخش قوی تر باشد ولی کلیت مطلب در مراحل زیر قابل خلاصه شدن است : ( شرح مفصل را در فرایند تولید در شرکت های معماری بخوانید)

  • شناخت و تحلیل برنامه طرح ( برنامه ریزی فیزیکی ، خواسته های کارفرما، ضوابط )
  • شناخت بستر طرح ( تحلیل زمین ،آب و هوا ،شیب،همسایگی،…)
  • شناخت نمونه های مشابه ( معماران موفق این مساله را چطور حل کرده اند)
  • شکل گیری طرح اولیه ( توصیه من این است که حل مناسب برنامه طرح در اواولیت شما و کانسپت شما باشد ، کرم خاکی را فراموش کنید) ولی همه کانسپتهای گفته شده هم اگر با شناخت صحیح استفاده شوند ، میتوانند خمیر مایه طرح معماری باشند. شما یک فضای خوب خلق کنید ، استفاده کننده و بازدید کننده را تحت تاثیر قرار بدید ، کسی هرگز کرم خاکی را نخواهد دید ولی با خلق یک فضای معماری مثل کلیسای آب آندو ، شما بر روح فرد اثر میگذارید ، این مهم است.
  • بازگشت به برنامه طرح ( حل دقیق برنامه ریزی فیزیکی ، فضای معماری …)
  • مذاکره با سازه ،برق و مکانیک ( مهم است که پس از تصویب طرح شما توسط کارفرما ، ملاحظات این بخشها طرح را دستخوش تغییری نامناسب نکند)
  • ارائه طرح ، اگر مسابقه و یا طرح دانشجویی است رنگ و لعاب و اگر در دنیای حرفه ای هستید ، آلبوم  نقشه های مرحله اول

۳- از کجا شروع کنم (همیشه برای شروع طراحی با مشکل مواجه هستم و این مساله وقت زیادی را از من میگیرد)

راه موفقیت ، قوی شدن تکنیک معماری است،ما غالبا آنقدر به کانسپت طرح یا عملکرد یا سایر مسایل فکر می کنیم که در بخش تکنیک معماری ضعیف می مانیم . تکنیک چیست؟ توانایی تشخیص تعادل فرم،ترکیب فرم ها ،کار با سیستم های مختلف فرمی ( کم کردن از یک حجم ، زیاد کردن به یک حجم، ترکیب احجام) .ببخشید ولی معماران بدون توجه به این اصل خیلی خیلی خیلی مهم از دانشکده فارغ التحصیل می شوند : کارها را ببینید ،آنها را تجزیه ( به اجزاء ،کف،سقف،دیوار و… توجه کنید حتی دیکانستراکشنها هم قابل تجزیه اند ) و تحلیل کنید اگر یک استاد بزرک مثل مرتضی میرغلامی این کار را انجام دهد که عالیست ،اگر نه با مطالعه توضیح خود معماران می توان به درک صحیح رسید :در این بخش معماری کاملا مشابه شطرنج است .”شما باید به درک پوزیسیونی بالایی برسید” هر چه در این زمینه بگوییم ،کم گفتیم و این فقط با تمرین ممکن است. (خواستید بگید درک پوزیسیونی را کامل تشریح کنم)

برای درک بهتر ، ببینید تکنیک یک معمار در معماری مثل تکنیک یک نقاش در نقاشی و شاعر در شعر گفتن است ، شما در هر سبکی که کار میکنید ، باید با تکنیکهای اولیه معماری آشنا باشید، فضای معماری را بشناسید و … نقاش در هر سبکی که کار میکند ، در زمان دانشجویی یا کار آموزی تکنیکهای مختلفی فرا میگیرد ، جای این مطلب در دانشکده های معماری کمی کمرنگ است و هر روز کمرنگتر هم میشود ، عملا وقتی دانشجوی معماری شروع به طراحی میکند … بگذریم هرچه شما بیشتر کار ببینید ، کار تحلیل کنید، فضاها را در پلان با عکس های کتاب مطابقت بدید و درک خود را از معماری بالا ببرید ، از طرح ها اتود بزنید و دست خود را قوی و ذهن خود را آماده نگهدارید، راحت تر و سریعتر طراحی میکنید.

۴- پیچیدگی و تضاد نهفته در مبحث طراحی معماری از کجا ناشی میشود؟

پیچیدگی و تضادی که در معماری با آن درگیر هستیم حاصل دوگانه بودن معماری است :معماری گیلگمش هنرهاست نیمی هنر و نیمی فن . نیمه هنری برای ما در مرحله اول تاریک و مبهم است و در جستجوی آن به نیمه فنی و تکنیکی آن هم نمی رسیم بخش تکنیکی معماری در این نوشته تکنیک های اجرایی و مانند آن نیست (هرچند آن  هم خود مقوله ای است)  بلکه تکنیک های دوگانه شناخت احجام و درک سه بعدی فضا و پیاده کردن اندیشه از ذهن به کاغذ (و یا کامپیوتر) و توانایی رسیدن به فرم هایی متعادل و قوی است .یکی از تمرین ها به عنوان مثال دیدن یک طرح متوسط و برخورد تحلیلی با آن است:به نظر شما چه کار کنیم که این حجم “بهتر”شود؟ و تمرین دیگر تمرین حل عملکرد است . بسیاری از دانشجویان معماری از حل کردن عملکرد یک رستوران هم عاجزند و در جستجوی قله های رفیع کانسپت وقت خود را تلف می کنند.

۵- آیا من به عنوان یک دانشجوی معماری باید سبک خود را داشته باشم؟

باید بدانیم این مساله که دانشجویان به دمبال یافتن سبک خود هستند امری اشتباه است . دانشگاه توان یاددهی امور اجرایی و حرفه ای معماری را ندارد بنابراین توان استادان و دانشجویان باید به روی تکنیک معماری متمرکز باشد و تلاش اجباری برای رسیدن به کانسپت می تواند به سال آخر موکول شود. مثالی می زنم :

نقاشی توانایی کار با رنگ روغن و آبرنگ و… را ندارد،نمی تواند از چهره ترسیم صحیحی داشته باشد با تکنیک های فن نقاشی ناآشناست و در پی سبک نقاشی و مفهوم برای تابلو تمرین خود است !

دانشجوی موسیقی را در نظر بگیرید که نسبت به سبک های موسیقی نا آشناست ،آهنگهای مهم جدید و قدیم را به خوبی گوش نداده و تحلیل نکرده است ،با تکنیک های آهنگ سازی آشنا نیست و نت ها را هم به زور می شناسد . آیا او می تواند آهنگی “با مفاهیم عمیق” بنویسد؟ آیا او می تواند برای درس آهنگسازی ۲ خود نگران کانسپت باشد؟ ابتدا و تا مدتها باید تکنیک را فرا گرفت.

۶- ذوق و قریحه و استعداد در طراحی مفهومی ندارم چه کار کنم ؟

در خصوص نقش ذوق و قریحه اولیه ،طبیعی است که برخی از ما ذهن هنرمندانه تری دارند و شاید مفاهیم بلندتری را در کار خود بگنجانند ولی این شامل یک شکل از کانسپت می شود. مثلا کانسپت جرج پمپیدو،استفاده از تناقض معماری های تک و معماری بستر قدیمی طرح است .این کانسپت نه خیلی شاعرانه است و نه به قریحه ذاتی برمی گردد ولی طرح اپرای سیدنی طرحی است که مثل یک جرقه در یک لحظه به ذهن معمار راه یافته است.

۷- اگر خیلی از کانسپت ها یک جرقه هستند ،چگونه میزان آن را تقویت کنم ؟

ما همیشه وقت زیادی نداریم که برای خوردن جرقه یک کانسپت با مفهومی عمیق در طرح خود منتظر بمانیم ،بنابراین باید راهی برای باز کردن مسیر “نسیمی که از عالم بالا می وزد” وجود داشته باشد.

بله این راه وجود دارد ولی راه ساده ای نیست.این راه با ورزش دادن ذهن آماده می شود.ما تمام تکنیک ها را فرا گرفته ایم ولی هنوز در ارائه طرحی با مفهومی درونی عاجزیم.

دو نکته را باید بدانیم: اول اینکه کانسپت لزوما مساله ای عجیب و غریب و یک شعر الهام شده نیست .همیشه ما کلیسای نور تادو آندو یا کلیسای رونشان لوکوربوزیه را طراحی نمی کنیم . کانسپت می تواند “یک ترکیب خوب حجمی” به همراه فضاهای تامل برانگیز معمارانه باشد مثل کارهای ریچارد میر.

ثانیا همیشه لازم نیست طرح ما دارای کانسپت خاص درونی باشد.رسیدن به عملکرد بهینه اولین انتظاری است که از یک معمار می رود.

و همچنین هماهنگی با بستر و پاسخدهی به عملکرد با یک حجم پخته معماری خود می تواند دستمایه ای باشد بری طرح های گاها شاعرانه ای که در ابتدا خود شما هم فکر آن را نمی کردید.

۸- بود و نبود کانسپت چه تاثیری بر بحث خلاقیت در معماری دارد؟

موضوع خلاقیت در معماری جدا از داشتن یا نداشتن مفهوم درونی است .ارائه طرح خلاقانه معمولا از یک ذهن آماده و ورزیده بر می آید.

وقتی که معماری از سر ذوق گاهی شعر می خواند، قطعات نابی از موسیقی را می شنود، فیلم های هنری با مفاهیم عمیق دورنی می بیند و هر روزه یا هر هفته برنامه ای برای مطالعه و نقد و دیدن آثار ارزشمند معماری و شناخت معماران دارد .از نمونه های اجرا شده خوب یا بد آثار معماری ماهانه بازدید می کند،او ذهنی آماده برای یک اثر خلاقانه معماری دارد ،این اثر می تواند از یک مفهوم درونی عمیق شکل گرفته باشد و یا حتی طرحی باشد که فرم آن صرفا خلاقانه،جدید و نوآورانه است ،برخورد جدیدی با فضای معماری کرده یا با حرکتی فرمال ،بازدید کننده طرح را شگفت زده کرده است.

آثار خلاقانه او می تواند فاقد کانسپت های مفهومی درونی و صرفا پاسخی مناسب به بستر طرح باشد هرچند او می تواند رسیدن به این پاسخ را هدف اولیه خود و کانسپت نهفته در طرح بداند.

۹- چگونه تشخیص بدم که کانسپت درستی دارم یا مسیر اشتباهی را طی میکنم؟

موضوع اینکه یک کانسپت ، مثلا کانسپت حجمی قوری برای طرح یک قهوه خانه یا اردک برای فروشگاه ماکیان (اثر رابرت ونتوری برنده جایزه پریتزکر –شرمنده  کمال یوسف پور گرامی) کاری اشتباه است یا حرکت کرم خاکی موضوعی بی ربط است ، صرفا با مطالعه معماری ، و به صورت کم کم حاصل میشود ، معماری که به زور یک خط مقاله را میخواند و از کارهای معماری فقط عکسها را میبیند، چگونه این قوه تشخیص را خواهد یافت ؟ forget

بحث دهم : میرمیران گفته است که چگونه طراحی میکند. این برای کسانی که به دمبال طراحی مفهومی هستند ، یک راه طی شده است ، راهی که این معمار بزرگ در طول حیات خود … بگذریم. در روزهای آینده متن این مقال ارزشمند برای علاقمندان آماده خواهد شد.

سخن آخر اینکه بحث کانسپت ، یک بحث عمیق و طولانی است ، من از دیدگاه خود به آن پرداختم ، در دانشکده های معماری ، اساتیدی که خود گاها از درک صحیح این مساله ناتوانند، توانایی روشن کردن راه را برای دانشجو ندارند و دانشجوی سرگردان در پی خرید کانسپت است. با این حال ، به هیچ وجه از نظر من اعتراض دانشجویان پذیرفته نیست. دانشجویان باید  با مطالعه عمیق کتابهایی مفید و عالی مثل از زمان و معماری منوچهر مزینی ، زیبایی شناسی یورگ گروتر ، بوطیقای معماری ترجمه احمد رضا آی و کتابهایی که اخیرا ترجمه شده از کارهای معماران و … از هر دانشگاه و با هر امکاناتی که هستند سطح خود را بالا ببرند، مقالات را از دریای بیکران اینترنت دانلود کنید پرینت بگیرید و مطالعه کنید … و این را به خاطر داشته باشید که اولین وظیفه هر معمار این است که برنامه ای را دریافت کند و برگردان فضایی آنرا ارائه دهد .

نظرات() 
Buy generic cialis
جمعه 16 آذر 1397 07:41 ق.ظ

Fantastic tips. Thanks!
cialis 10mg prix pharmaci 200 cialis coupon where to buy cialis in ontario cialis 20 mg best price buy cialis online legal we choice free trial of cialis callus ou acheter du cialis pas cher cialis preise schweiz cialis prezzo di mercato
Buy generic cialis
پنجشنبه 15 آذر 1397 12:32 ب.ظ

Nicely put, Regards.
cost of cialis per pill cialis 5 mg schweiz cialis 10 doctissimo we choice free trial of cialis cialis generico in farmacia cialis sans ordonnance buy cialis sample pack cialis pills price each we recommend cialis best buy cialis name brand cheap
Buy cialis online
چهارشنبه 14 آذر 1397 04:25 ب.ظ

Whoa a lot of useful facts.
cialis for bph cialis generico in farmacia order cialis from india buy name brand cialis on line cialis daily new zealand buy cialis uk no prescription cialis free trial online cialis cialis kaufen buying cialis on internet
buy cialis medication
چهارشنبه 14 آذر 1397 04:02 ق.ظ

Amazing forum posts. Many thanks!
click now buy cialis brand cialis coupons printable buying cialis on internet cialis sans ordonnance cialis patent expiration click here to buy cialis if a woman takes a mans cialis cialis e hiv when can i take another cialis cialis 30 day sample
buy cialis without a doctor's prescription
سه شنبه 13 آذر 1397 04:55 ب.ظ

Very good material. Regards.
generic cialis tadalafil try it no rx cialis cialis sicuro in linea cialis soft tabs for sale cialis 5 mg effetti collateral buy cialis uk no prescription price cialis wal mart pharmacy cialis without a doctor's prescription prix cialis once a da buy cialis online cheapest
Buy generic cialis
سه شنبه 13 آذر 1397 05:35 ق.ظ

Kudos, A lot of info.

cialis price thailand cialis qualitat wow look it cialis mexico cialis 5 effetti collaterali we like it cialis price the best site cialis tablets cialis coupon cialis 5 mg cialis 5 effetti collaterali no prescription cialis cheap
buy cialis pills
دوشنبه 12 آذر 1397 05:31 ب.ظ

Nicely put. Appreciate it!
cialis cuantos mg hay tadalafil cialis generic tadalafil buy 5 mg cialis coupon printable acheter cialis meilleur pri cialis professional from usa cialis tablets for sale miglior cialis generico enter site natural cialis cialis daily new zealand
Generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 05:17 ق.ظ

Cheers! Valuable stuff.
generic cialis at the pharmacy cialis super acti cialis therapie cialis generique 5 mg safe dosage for cialis buy name brand cialis on line cialis online cialis pills price each deutschland cialis online best generic drugs cialis
Buy cialis
یکشنبه 11 آذر 1397 04:56 ب.ظ

With thanks! Numerous knowledge.

cialis farmacias guadalajara buy cialis cheap 10 mg only best offers 100mg cialis tadalafil 10 mg where do you buy cialis side effects of cialis precios cialis peru cialis 30 day trial coupon we recommend cialis best buy prix cialis once a da
Online cialis
یکشنبه 11 آذر 1397 04:52 ق.ظ

Kudos! Helpful stuff!
generic for cialis calis cialis 10mg prix pharmaci cialis 5 mg schweiz how much does a cialis cost dose size of cialis when will generic cialis be available cialis manufacturer coupon cialis y deporte generico cialis mexico
Cialis prices
شنبه 10 آذر 1397 05:30 ب.ظ

Wonderful data. Thanks a lot!
cialis for daily use buy cialis online legal cialis uk next day cialis en mexico precio non 5 mg cialis generici what is cialis cialis daily cialis sans ordonnance cialis para que sirve cialis savings card
Buy cialis online
شنبه 10 آذر 1397 04:29 ق.ظ

You actually suggested this superbly!
generic cialis pill online cialis for daily use buy cialis sample pack cialis online nederland 5 mg cialis coupon printable generic cialis effetti del cialis click here cialis daily uk cialis online napol ou acheter du cialis pas cher
buy cialis online safely
جمعه 9 آذر 1397 05:14 ب.ظ

Many thanks! I like it.
tadalafil 20mg cialis canada sialis cost of cialis per pill cialis australia org cialis 5 mg acheter cialis meilleur pri low dose cialis blood pressure buying brand cialis online recommended site cialis kanada
Online cialis
جمعه 9 آذر 1397 05:29 ق.ظ

Factor very well considered..
cialis savings card buy cheap cialis in uk low dose cialis blood pressure weblink price cialis safe site to buy cialis online legalidad de comprar cialis india cialis 100mg cost cialis billig buying cialis in colombia cialis dose 30mg
Cialis canada
پنجشنبه 8 آذر 1397 06:08 ب.ظ

Amazing content. Thank you!
female cialis no prescription generico cialis mexico cialis generika where do you buy cialis we choice cialis uk cialis rckenschmerzen non 5 mg cialis generici online prescriptions cialis cialis 5 mg effetti collateral buying cialis in colombia
Generic cialis
پنجشنبه 8 آذر 1397 06:18 ق.ظ

Beneficial postings. Thank you.
order a sample of cialis buy cialis online cheapest acheter cialis meilleur pri canadian cialis look here cialis order on line we use it 50 mg cialis dose ou trouver cialis sur le net cialis generico milano cialis diario compra cialis lowest price
Online cialis
چهارشنبه 7 آذر 1397 05:16 ب.ظ

Nicely put. Regards!
cialis super acti achat cialis en itali free cialis what is cialis cialis prices in england cialis for sale south africa cialis generico en mexico cialis prices cialis generic tadalafil buy cialis generico in farmacia
buy cialis
چهارشنبه 7 آذر 1397 05:43 ق.ظ

You made your point extremely effectively.!
how to purchase cialis on line we recommend cialis info cialis great britain cilas prezzo cialis a buon mercato cialis savings card cialis kaufen cialis generico en mexico estudios de cialis genricos cialis ahumada
levitra prices
جمعه 20 مهر 1397 12:15 ب.ظ

Wow tons of fantastic information!
levitra 10 mg kopen levitra 20 mg bayer prezzo vardenafil buy levitra online buy generic levitra generic levitra levitra without a doctor prescription levitra 20 mg bayer prezzo levitra prices generic levitra
buy cialis pills online
سه شنبه 10 مهر 1397 08:51 ب.ظ

You revealed that well!
the best choice cialis woman cialis from canada preis cialis 20mg schweiz venta cialis en espaa cialis 5 effetti collaterali cialis 5 mg scheda tecnica cialis 20mg prix en pharmacie no prescription cialis cheap cialis lilly tadalafi cialis for sale south africa
Cialis prices
یکشنبه 8 مهر 1397 09:08 ب.ظ

You actually stated this adequately.
i recommend cialis generico cialis 20 mg best price only here cialis pills how does cialis work brand cialis nl enter site very cheap cialis cialis kaufen wo buy original cialis prices on cialis 10 mg generic cialis
online pharmacies canada
یکشنبه 1 مهر 1397 02:24 ق.ظ

Lovely write ups, Appreciate it.
canadian pharmacy viagra brand canadian online pharmacies legitimate online pharmacies in usa cialis from canada canadian pharmaceuticals for usa sales canadianpharmacyusa24h is it legal canada online pharmacies medication online pharmacy north west pharmacy canada canadian viagra
http://cialisvipsale.com/
سه شنبه 27 شهریور 1397 11:31 ب.ظ

Nicely put, Thanks!
cialis 100mg suppliers cialis en 24 hora buy cialis online legal cialis pills cialis online holland 200 cialis coupon cialis 5 mg scheda tecnica tadalafilo price cialis per pill cialis generico en mexico
viagraky.com
پنجشنبه 15 شهریور 1397 03:19 ب.ظ

Whoa a good deal of great advice.
chinese cialis 50 mg cialis efficacit we use it 50 mg cialis dose cialis generika in deutschland kaufen cialis for sale south africa interactions for cialis cialis en mexico precio order cialis from india cost of cialis per pill achat cialis en europe
trust pharmacy canada reviews
چهارشنبه 14 شهریور 1397 06:13 ق.ظ

Wow quite a lot of very good data.
is trust pharmacy in canada legitimate canadian pharmacies online prescriptions canadian pharcharmy online canadian medications list rx from canada most reliable canadian online pharmacies canadian mail order pharmacies canadian rxlist online pharmacies tech school canadian pharmacies-24h
buycialisonla.com
سه شنبه 13 شهریور 1397 09:58 ق.ظ

Amazing a good deal of great knowledge!
buy tadalafil online viagra uk buy viagra from india viagra uk buy viagra from pharmacy buy viagra online germany viagra online pharmacy viagra how can i order viagra viagra cheap online sildenafil sildenafil
http://cialisky.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 08:24 ق.ظ

You actually expressed it superbly!
cialis 20 mg cost prices on cialis 10 mg bulk cialis female cialis no prescription cialis italia gratis click here to buy cialis online prescriptions cialis weblink price cialis cialis diario compra cialis 20 mg best price
cialisvbuy.com
یکشنبه 11 شهریور 1397 05:15 ب.ظ

This is nicely expressed. !
cialis 20 mg import cialis generic cialis in vietnam 40 mg cialis what if i take cialis sans ordonnance how do cialis pills work acquisto online cialis buying cialis overnight generic cialis at the pharmacy price cialis best
buy viagra canadian pharmacy
سه شنبه 23 مرداد 1397 06:09 ق.ظ

Regards! I value it!
buy viagra online without prescription buy online viagra online viagra no prescription viagra at pharmacy viagra to buy uk viagra alternatives blue pills uk pharmacy viagra generic pharmacy online order online viagra
babecolate.com/buy-cialis-daily-online-from-canada.html
دوشنبه 22 مرداد 1397 09:51 ب.ظ

Lovely write ups, Thanks!
cialis purchasing cialis taglich cialis 5 effetti collaterali tadalafil 20mg miglior cialis generico cialis rckenschmerzen generic cialis review uk cialis professional from usa cialis authentique suisse we recommend cheapest cialis
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30

نویسندگان

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :